1736/1737

Λόγος του Ιππότη Ράμσεϋ

Ο Άντριου Μάικλ Ράμσεϋ (Andrew Michael Ramsay), γνωστότερος ως Ιππότης Ράμσεϋ, μπορεί να θεωρηθεί ένα ιδανικό αναγεννησιακό πρότυπο, ένας homo universalis. Υπήρξε άνθρωπος οικουμενικός, ο οποίος ενσάρκωνε όλα τα ιδανικά της εποχής του, το ερευνητικό και κριτικό πνεύμα, τη φιλομάθεια, κυρίως δε την τάση για ενασχόληση με κάθε αντικείμενο της λογοτεχνίας και της επιστήμης. Συγγραφέας, φιλόσοφος, λόγιος, αναζητητής της εσωτερικής θεολογίας, οπαδός του Ησυχασμού και διάπυρος Ιακωβίτης, υπήρξε ευεπίφορος στις επιρροές των κύκλων στους οποίους κινήθηκε, είτε αυτοί προέρχονταν από τη γαλλική αριστοκρατία και την αγγλική διανόηση είτε από τους εξόριστους Στιούαρτ και τους τέκτονες.

Ο Λόγος του αποτελεί ένα από τα πλέον γνωστά και επιδραστικά κείμενα της πρώιμης ιστορίας της Ελευθεροτεκτονικής. Εκφωνήθηκε σε μία περίοδο κατά την οποία η Ελευθεροτεκτονική είχε ήδη μεταφερθεί από τη Βρετανία στην ηπειρωτική Ευρώπη και ιδιαίτερα στη Γαλλία, όπου άρχισε να αποκτά νέες μορφές και να αναπτύσσει ένα πλουσιότερο ιπποτικό και ιστορικό συμβολικό περιβάλλον.

Η σημασία του Λόγου για την ιστορία του Σκωτισμού βρίσκεται πρωτίστως στην ιδιαίτερη αντίληψη που προβάλλει για την καταγωγή και την αποστολή της Ελευθεροτεκτονικής. Ο Ράμσεϋ συνέδεσε την τεκτονική παράδοση με τον κόσμο της Ιπποσύνης και των Σταυροφοριών, προβάλλοντας παράλληλα ένα ιδεώδες αδελφοσύνης που υπερέβαινε τις εθνικές και κοινωνικές διακρίσεις. Η οπτική αυτή άσκησε σημαντική επίδραση στο πνευματικό περιβάλλον μέσα στο οποίο αναπτύχθηκαν στη Γαλλία οι λεγόμενοι ανώτεροι ή επιγενόμενοι βαθμοί.

Χρειάζεται, ωστόσο, μία σημαντική ιστορική διευκρίνιση: ο Ράμσεϋ δεν ίδρυσε τον Αρχαίο και Αποδεδεγμένο Σκωτικό Τύπο ούτε δημιούργησε το σύστημα των βαθμών του. Ο ΑΑΣΤ δεν υπήρχε ακόμη ως συγκροτημένο σύστημα. Η αξία του Λόγου βρίσκεται περισσότερο στο ότι εκφράζει ένα πνευματικό και ιπποτικό υπόβαθρο το οποίο επηρέασε την ανάπτυξη πολλών μεταγενέστερων βαθμών.

Για τον λόγο αυτό ο Λόγος του Ράμσεϋ μπορεί δικαίως να θεωρηθεί πνευματικό ορόσημο της προϊστορίας του Σκωτικού Τύπου, και όχι ιδρυτική πράξη του.